Norwegia, uchodząca za jedno z najbezpieczniejszych państw Europy, stoi dziś przed nowym wyzwaniem. Z najnowszych danych Oslo tingrett wynika, że w ciągu ostatnich trzech lat przestępczość młodzieży w Norwegii 2025, a dokładniej liczba spraw karnych przeciwko nieletnim podwoiła się – z 27 do 54. Tylko w ostatnim roku liczba oskarżonych wzrosła o 73%. Do tego dochodzą coraz poważniejsze przestępstwa – od brutalnych napadów po próby zabójstwa.
Na to nakłada się tragiczne wydarzenie z końca sierpnia – oskarżenie 18-letniego Djordje Wilmsa o zabójstwo pracownicy ośrodka związanego z Barnevernet, które norweska prokuratura zakwalifikowała jako czyn o charakterze terrorystycznym.
Eksplozja spraw karnych w Oslo
Według Oslo tingrett, aż siedem na dziesięć spraw młodzieżowych dotyczy przemocy lub napadów.
- W 43% przypadków głównym zarzutem była przemoc.
- W 28% – rozboje.
- 9% spraw dotyczyło narkotyków i prób zabójstwa.
Sędzia Åsa Bech podkreśla, że przestępstwa są coraz brutalniejsze i bardziej powtarzalne, a system potrzebuje „więcej rąk do pracy, i to od zaraz”.
Hurtigspor – szybki tor dla nieletnich sprawców
Rząd obiecuje rozwiązania. Minister sprawiedliwości Astri Aas-Hansen zapowiedziała 6,5 mln NOK dodatkowych środków w budżecie, które mają trafić na rozwój tzw. hurtigspor – szybkiej ścieżki rozpatrywania spraw nieletnich.
Oslo już od stycznia testuje takie rozwiązanie. W praktyce jednak – jak alarmują prawnicy – sprawy nadal potrafią ciągnąć się miesiącami. Adwokatka Henriette Willix podkreśla, że choć wyroki w sprawach z przyznaniem się zapadają szybciej, w innych przypadkach priorytet efektywności może odbić się na jakości procesu.
Dramatyczny przykład: oskarżenie o terroryzm
Na tle rosnącej przestępczości szczególnie wstrząsnęła sprawa Djordje Wilmsa, 18-letniego obywatela Niemiec, który 12 lat temu przyjechał do Norwegii z Serbii. Młody mężczyzna został oskarżony o zabójstwo 34-letniej Tamimy Nibras Juhar, pracownicy ośrodka powiązanego z Barnevernet.
Prokuratura wskazuje, że czyn miał charakter polityczny i miał na celu wywołanie strachu w społeczeństwie. Dlatego zarzut rozszerzono do kategorii zabójstwa terrorystycznego – najpoważniejszego w norweskim kodeksie karnym, zagrożonego karą do 30 lat więzienia.
Ofiara, pochodząca z Etiopii, pracowała w ośrodku i studiowała na OsloMet. Jej współpracownicy już wcześniej sygnalizowali niepokojące zachowania Wilmsa – w tym skrajnie prawicowe komentarze i aktywność w ekstremistycznych kanałach w sieci.
Przestępczość młodzieży w Norwegii 2025 – Norwegia staje przed dylematem
Z jednej strony mamy rosnące liczby spraw młodzieżowych, a z drugiej – dramatyczne jednostkowe przypadki, które uderzają w poczucie bezpieczeństwa całego społeczeństwa. Politycy obiecują szybkie zmiany, ale sądy i policja sygnalizują, że ich możliwości kadrowe są już na granicy.
Czy 6,5 mln NOK wystarczy, by powstrzymać falę przestępczości wśród nieletnich? A może potrzebne są głębsze reformy – nie tylko w sądach, ale i w systemie edukacji, wsparcia rodzin czy integracji imigrantów?
Jedno jest pewne – 2025 rok może stać się przełomowy dla polityki karnej wobec młodzieży w Norwegii. Warto też spojrzeć na szerszy kontekst – jak wyglądały sankcje karne w Norwegii w 2024 roku i jakie były najważniejsze trendy w systemie wymiaru sprawiedliwości. To pozwala lepiej zrozumieć, dlaczego tegoroczne dane budzą tak duże emocje.
